Khi tâm trí chạm đến giới hạn, nó có thể tự bảo vệ theo những cách khiến cả một tập thể cùng trải qua những triệu chứng mà không ai giải thích được.
Khi tâm trí chạm đến giới hạn, nó có thể tự bảo vệ theo những cách khiến cả một tập thể cùng trải qua những triệu chứng mà không ai giải thích được.
Về bản chất, rối loạn phân ly tự nó không lây nhiễm, nhưng bệnh tâm lý tập thể có thể khiến các nhóm người trải nghiệm các triệu chứng tương tự như phân ly thông qua sự lây lan về mặt xã hội và tâm lý. Đây là một trong những hiện tượng vừa quen thuộc trong lịch sử y học, vừa vẫn còn nhiều điều chúng ta chưa hiểu hết.
Khi một người ngã xuống và nhiều người cùng cảm thấy
Tại một trường học ở thị trấn nhỏ, một học sinh ngất xỉu trong buổi chào cờ sáng. Chỉ vài giờ sau, hàng chục học sinh khác bắt đầu báo cáo các triệu chứng tương tự, chóng mặt, nhìn mờ, cảm giác kỳ lạ về sự tách rời khỏi thực tại và nhầm lẫn về nhận thức. Phụ huynh vội vã kéo đến, đội ngũ y tế bối rối trước các triệu chứng không tìm được nguyên nhân sinh học, và tin đồn lan nhanh hơn cả chính những gì đang xảy ra.
Điều đang diễn ra không phải là sự lây lan của một loại virus. Đó là một sự lây lan tâm lý.
Phân ly tập thể là gì?
Các nhà tâm thần học gọi đây là bệnh phân ly tập thể, đôi khi được mô tả là "hysteria tập thể". Hiện tượng này xảy ra khi các nhóm người cùng phát triển các triệu chứng tương tự mà không có nguyên nhân sinh học nào được xác định.
Không giống như các rối loạn phân ly truyền thống vốn ảnh hưởng đến từng cá nhân riêng lẻ, phân ly tập thể có thể tạo ra các trải nghiệm giống phân ly như cảm giác không có thực, bối rối hoặc thất thần và lan rộng nhanh chóng trong một nhóm người đang chia sẻ cùng môi trường hoặc áp lực.
Các nhà tâm lý nhấn mạnh rằng những triệu chứng này hoàn toàn có thật với những người đang trải qua chúng. Đây không phải là sự giả vờ hay bịa đặt. Cơ thể phản ứng với căng thẳng bằng những thay đổi thể chất thực sự như nhịp tim nhanh, chóng mặt và nhận thức bị thay đổi. Khi được củng cố bởi tác động của nhóm, những phản ứng này có thể leo thang và lan rộng thành các đợt bùng phát tập thể.
Tại sao nó có thể lây lan như vậy?
Các đợt bùng phát thường xảy ra sau các sự kiện gây căng thẳng chung, chẳng hạn như các mối đe dọa về môi trường, dịch bệnh hoặc áp lực kéo dài trong một tập thể. Chứng kiến người khác ngã quỵ hoặc biểu hiện các triệu chứng có thể khiến những người xung quanh vô thức kích hoạt phản ứng tương tự trong cơ thể mình.
Bên cạnh đó, hình thức biểu hiện của các triệu chứng thường phản ánh bối cảnh văn hóa và kỳ vọng xã hội của nhóm người đó. Ở một nền văn hóa, triệu chứng phổ biến có thể là ngất xỉu, trong khi ở một nền văn hóa khác, đó lại là co giật hoặc các biểu hiện phân ly khác. Điều này cho thấy tâm trí không chỉ phản ứng với thực tế khách quan mà còn bị định hình sâu sắc bởi môi trường xã hội xung quanh.
Ứng phó như thế nào?
Hầu hết các đợt bùng phát sẽ nhanh chóng lắng xuống khi các cá nhân được tách biệt và trấn an. Giải thích rõ ràng về những gì đang xảy ra, giảm thiểu hoảng loạn và giải quyết các yếu tố gây căng thẳng nền tảng là những bước can thiệp quan trọng nhất.
Trong những trường hợp hiếm gặp, khi một số cá nhân tiếp tục biểu hiện các triệu chứng phân ly sau khi đợt bùng phát tập thể đã lắng xuống, can thiệp tâm lý chuyên sâu sẽ được chỉ định để hỗ trợ người bệnh xử lý những gì họ đã trải qua.
Điều hiện tượng này nhắc nhở chúng ta
Về bản chất, rối loạn phân ly tự nó không lây nhiễm, nhưng bệnh tâm lý tập thể cho thấy rằng trong những điều kiện nhất định, các nhóm người có thể cùng trải qua những phản ứng tâm lý và thể chất tương tự thông qua sự lan truyền về mặt xã hội và cảm xúc.
Điều này nhắc nhở chúng ta về sức mạnh và đồng thời là sự dễ bị tổn thương của tâm trí con người khi bị ảnh hưởng bởi nỗi sợ hãi và căng thẳng đủ mạnh hoặc kéo dài trong một tập thể. Hiểu được điều này không phải để lo lắng thêm, mà để chúng ta có thể nhận diện sớm hơn, ứng phó bình tĩnh hơn và hỗ trợ nhau tốt hơn trong những khoảnh khắc tâm trí tập thể đang cần được quan tâm.
Merak đồng hành cùng bạn
Những hiện tượng tâm lý phức tạp như phân ly tập thể hay các rối loạn phân ly cá nhân đều có thể gây ra sự hoang mang và lo lắng cho cả người trải qua lẫn những người xung quanh. Đội ngũ chuyên gia của Merak được đào tạo chuyên sâu để đánh giá, hỗ trợ và đồng hành cùng bạn trong những giai đoạn khó khăn đó.
Nếu bạn hoặc người thân đang cảm thấy có gì đó không ổn với cảm xúc, nhận thức hoặc cảm giác về bản thân, đừng để sự không chắc chắn kéo dài. Hãy liên hệ với chúng tôi để được lắng nghe và hỗ trợ đúng cách.
PHÒNG KHÁM CHUYÊN KHOA TƯ VẤN VÀ CHĂM SÓC SỨC KHỎE TÂM THẦN MERAK
Địa chỉ: Biệt thự B3, Coco Village, 14 Thụy Khuê, Tây Hồ, Hà Nội
Hotline: 096 171 5858
Website: https://merak.vn
